Benjamin Zephaniah

Oddi ar Wicipedia
Neidio i: llywio, chwilio

Bardd Seising yw Benjamin Obadiah Iqbal Zephaniah (15 Ebrill 1958, Birmingham, Lloegr). Mae'n lenor Rastafarian a bardd dub.

Bywyd cynnar[golygu]

Ganed a magwyd Zephaniah yn Handsworth adral o fewn dinas Birmingham,[1] man y cyfeiriodd ato fel "Jamaican capital of Europe", yn fab i bostmon o Barbados a nyrs.[2][3] Fel person â dyslecsia, fe fynychodd ysgol arbennig, ond gadawodd yr ysgol yn 13 oed heb fod yn gallu darllen nac ysgrifennu.

Gwrthod OBE[golygu]

Yn Nhachwedd 2003, fe esboniodd Zephaniah yn The Guardian ei fod wedi gwrthod OBE gan y Frenhines gan ei fod yn ei atgoffa o "how my foremothers were raped and my forefathers brutalised".[4]

Cyhoeddidau[golygu]

Cyhoeddodd Zephaniah ei lyfr cyntaf o gerddi, Pen Rhythm, yn 1980. Cafodd cystal dderbyniad fel yr argraffwyd tair cyfrol. Fe dderbyniodd ei albwm Rasta, a oedd yn cynnwys recordiad cyntaf band The Wailers ers marwolaeth Bob Marley yn ogystal a bod yn deyrnged i Nelson Mandela, sylw ar draws y byd a bu ar frig siartau albymau Iwgoslafia.[5]

Roedd Zephaniah yn poet in residence yn siambrau Michael Mansfield QC, ac eisteddodd i fewn ar gyfer yr ymchwiliad i Sul y Gwaed ac achosion eraill, ac fe arweiniodd y profiadau hyn at ei gasgliad o gerddi Too Black, Too Strong.

Llyfrau[golygu]

Barddoniaeth[golygu]

  • Pen Rhythm (1980)
  • The Dread Affair: Collected Poems (1985) Arena
  • City Psalms (1992) Bloodaxe Books
  • Inna Liverpool (1992) AK Press
  • Talking Turkeys (1995) Puffin Books
  • Propa Propaganda (1996) Bloodaxe Books
  • Funky Chickens (1997) Puffin
  • School's Out: Poems Not for School (1997) AK Press
  • Funky Turkeys (Llafarlyfr) (1999) AB
  • Wicked World! (2000) Puffin
  • Too Black, Too Strong (2001) Bloodaxe Books
  • The Little Book of Vegan Poems (2001) AK Press
  • Reggae Head (Llafarlyfr) 57 Productions
  • Rong Radio Station

Nofelau[golygu]

  • Face (1999) Bloomsbury (cyhoeddwyd mewn rhifynau i blant ac i oedolion)
  • Refugee Boy (2001) Bloomsbury
  • Gangsta Rap (2004) Bloomsbury
  • Teacher's Dead (2007) Bloomsbury

Llyfrau plant[golygu]

  • We are Britain (2002) Frances Lincoln
  • Primary Rhyming Dictionary (2004) Chambers Harrap
  • J is for Jamaica (2006) Frances Lincoln

Dramâu[golygu]

  • Listen to Your Parents (wedi ei gynwys yn Theatre Centre: Plays for Young People - Celebrating 50 Years of Theatre Centre (2003) Aurora Metro, cyhoeddwyd hefyd gan Longman, 2007)
  • Face: The Play

Discograffi[golygu]

Albymau[golygu]

  • Rasta (1982) Upright (ail gyhoeddwyd (1989) Workers Playtime (UK Indie #22)[6]
  • Us An Dem (1990) Island
  • Back to Roots (1995) Acid Jazz
  • Belly of De Beast (1996) Ariwa
  • Naked (2005) One Little Indian
  • Naked & Mixed-Up (2006) One Little Indian (Benjamin Zephaniah Vs. Rodney-P)

Senglau, EPs[golygu]

  • Dub Ranting EP (1982) Radical Wallpaper
  • "Big Boys Don't Make Girls Cry" 12-inch single (1984) Upright
  • "Crisis" 12-inch single (1992) Workers Playtime
  • "Empire" (1995) Bomb the Bass with Benjamin Zephaniah & Sinead O'Connor

Cyfeiriadau[golygu]

  1. "Benjamin Zephaniah", British Council, retrieved April 13, 2008.
  2. (Saesneg) "Biography", BenjaminZephaniah.com
  3. (Saesneg) Dread poet's society", The Guardian, 4 November, 2001
  4. (Saesneg) "'Me? I thought, OBE me? Up yours, I thought'", The Guardian, Tachwedd 27, 2003.
  5. (Saesneg) The Brighton Magazine
  6. Lazell, Barry (1997) Indie Hits 1980-1989, Cherry Red Books, ISBN 0-9517206-9-4

External links[golygu]