Bae Penrhyn

Oddi ar Wicipedia
Neidio i: llywio, chwilio

Coordinates: 53°19′N 3°46′W / 53.31°N 03.77°W / 53.31; -03.77

Bae Penrhyn
PenrhynChurch7010267.JPG
Yr Eglwys ym Mae Penrhyn, Plwy Llanrhos
Bae Penrhyn is located in Conwy
Bae Penrhyn

Bae Penrhyn Conwy
Cyfeirnod grid yr AO SH8281
Sir Conwy
Gwlad Cymru
Gwladwriaeth sofran Y Deyrnas Unedig
Tref bost Llandudno
Rhanbarth cod post LL30
Cod deialu 01492
Yr Heddlu Gogledd Cymru
Tân Gogledd Cymru
Ambiwlans Cymru
Senedd yr Undeb Ewropeaidd Cymru
Senedd y DU Aberconwy
Cynulliad Cymru Aberconwy
Rhestr llefydd: y DU • Cymru • Conwy

Ardal a phentref fechan ym Mwrdeisdref Sirol Conwy yw Bae Penrhyn (Saesneg: Penrhyn Bay) (Cyfeirnod AO: SH8281). Saif ar yr arfordir gerllaw Rhiwledyn, rhwng Llandudno a Llandrillo-yn-Rhos. Mae'n rhan o gymuned Llandudno a phlwyf Llanrhos. Yn wreiddiol, Penrhyn oedd enw'r graig i'r dwyrain o Fae Llandudno (a elwir heddiw yn y Trwyn y Fuwch neu Little Orme), ond wrth i'r lle ddatblygu daeth yr enw Bae Penrhyn i olygu'r datblygiadiadau newydd a'r bae sydd i'r dwyrain o Drwyn y Fuwch (Gogarth Fach).[1] Gyferbyn iddo (hynny yw, i'r dwyrain o Fae Penrhyn) saif Ochr y Penrhyn (Saesneg: Craigside).[2]

Bae Penrhyn gyda'r pentref

Yr adeilad hynaf yma yw Hen Neuadd Penrhyn, cartref y teulu Pugh. Roedd y teulu yma yn reciwsantiaid Catholig yn niwedd y 16eg ganrif. Ar 14 Ebrill 1587, cafwyd hyd i wasg gudd ar gyfer llenyddiaeth Gatholig mewn ogof ar Riwledyn, a gafodd ei defnyddio gan Robert Pugh o'r Penrhyn a'i gaplan y Tad William Davies i argraffu Y Drych Cristianogawl (gan Robert Gwyn neu Gruffydd Robert), y llyfr cyntaf i gael ei gyhoeddi yng Nghymru. Llochesant yno i geisio dianc yr erledigaeth ar Gatholigion a gychwynwyd gan Elisabeth I o Loegr ym Mai 1586. Ceir adfeilion capel canoloesol cysegredig i'r 'Forwyn Fair o'r Penrhyn', wrth lethrau isaf Rhiwledyn ger Hen Neuadd Penrhyn; rhoddwyd y gorau i'w ddefnyddio ym 1930.

Ceir yma eglwys, tafarn, llyfrgell a nifer o siopau. Tyfodd Bae Penrhyn yn sylweddol yn ystod yr 20fed ganrif, pan ddaeth yn faesdref i Landudno.

Gweler hefyd[golygu]

Cyfeiriadau[golygu]

  1. Gwefan Llên Natur; awdur: Ieuan Wyn; adalwyd 07/12/2012
  2. Hywel Wyn Owen; Richard Morgan. Dictionary of the Place-Names of Wales. Gwasg Gomer, 2007; tudalennau 373 a 214. ISBN 978-1-84323-901-7